35 yaş ve altındaki gençlerde spor yaparken ani ölüm, nadir görülmekle birlikte en sık kalbe bağlı nedenlerle yaşanmaktadır. Her yıl ortalama 100 binde 2,1 oranında kalbe bağlı ani ölüm gözlenmektedir. Gençlerde kalbe ait ani ölüm nedenleri, şöyle sıralanabilir:

  1. Halk arasında kalp krizi olarak bilinen, kalbi besleyen koroner damarlarda tıkanma ile seyreden miyokard infarktüsü,
  2. Kalp kasında orantısız aşırı kalınlaşma olarak tarif edebileceğimiz hipertrofik kardiyomiyopati veya aşırı incelme ve kalp yetersizliği ile seyreden dilate kardiyomiyopati,
  3. Çeşitli ritm bozuklukları ve bunlara yol açan hastalıklar (Aritmojenik sağ ventriküler kardiyomiyopati,WPW sendromu, uzun QT sendromu vs)
  4. Kalp kasının viral veya başka sebeplere bağlı iltihaplanması (Miyokardit)
  5. Kalbi besleyen koroner damarların doğuştan anormal olması
  6. Aort damarında yırtılma

Gençlerde spor yaparken ani ölümün önlenebilmesi mümkün müdür?
Bu soruya yanıtımız, sportif aktivite planlandığında öncesinde belli tarama testleri yapılırsa,’büyük oranda evet’ olacaktır.

Tarama testi gencin ve ailesinin kalp-damar hastalıkları açısından sorgulanması, basit bir fizik muayene, kolesterol yüksekliği, diabet gibi risk faktörleri açısından yapılan kan tahlili ve elektrokardiyogram (EKG) değerlendirmesini içermektedir.

Fizik muayene, kan tahlili ve EKG testlerinde anormallik saptanan veya ailesinde, özellikle anne, baba ve kardeşlerinde kalp hastalığı veya ani ölüm öyküsü bulunan gençlere ise ekokardiyografi, efor testi ve 24 saatlik EKG kaydı (Ritm Holter) gibi daha ileri tarama tetkikleri uygulanmalıdır.

Bu basit, ucuz ve ağrısız tetkikler sayesinde yukarıda bahsettiğimiz hastalıklar veya riskler büyük oranda saptanabilmekte ve önlem alınabilmektedir.